Presidentsverkiezingen 2004

Bekijk ook de aankomende Verkiezingen van Amerika 2012

De presidentsverkiezingen die zich hebben plaatsgevonden 2 november 2004 gingen tussen George W. Bush (Republikeinen) en John F. Kerry (Democraten).

Laatste nieuws: 3 november 2004 Bekijk de tijdlijn

Bush roept op tot verzoening, 3 november 2004
President Bush heeft in zijn overwinningstoespraak in Washington de verdeelde Amerikaanse natie opgeroepen de eenheid te herstellen. Lees verder

Kerry belt Bush en erkent nederlaag, 3 november 2004
John Kerry heeft zijn nederlaag in de Amerikaanse presidentsverkiezingen toegegeven. Hij heeft aan het einde van de middag president Bush gebeld om hem te feliciteren. Lees verder

Wereldleiders feliciteren Bush met zege, 3 november 2004
De Britse premier Blair heeft president Bush direct na diens overwinningsspeech gefeliciteerd met de verkiezingszege. In een korte verklaring zei Blair dat een sterk bondgenootschap met de VS in het belang is van Groot-Brittannië. Lees verder

Witte Huis: George W. Bush blijft president, 3 november 2004
George W. Bush is ook de komende vier jaar president van de VS. Dat zegt de stafchef van het Witte Huis, Andrew Card. Die meent dat Bush 'statistisch gezien' niet meer in te halen is. Dus heeft Bush gewonnen, aldus Card. Bush zal later op de dag een verklaring geven. Volgens Card wil Bush zijn tegenstander John Kerry de tijd geven om zijn verlies te erkennen. Lees verder

Kerry legt zich niet neer bij nederlaag, 3 november 2004
De Democraten leggen zich nog niet neer bij een verkiezingsoverwinning voor president Bush. De Democratische kandidaat voor het vice-presidentschap John Edwards eist dat elke stem in de cruciale staat Ohio, waar het verschil tussen beide kandidaten minder dan 2 procent is, wordt geteld. Lees verder

Bush wint Florida, 3 november 2004
President Bush heeft de cruciale staat Florida gewonnen. Dat melden Amerikaanse media. Daarmee heeft hij zijn kansen op zijn herverkiezing aanzienlijk vergroot. Lees verder

Hoge opkomst, weinig problemen, 2 november 2004
Miljoenen Amerikanen hebben inmiddels hun stem uitgebracht voor een nieuwe president. Vooral in het oosten van het land is het druk en staan er lange wachtrijen.

Velen hebben een stoel meegenomen om het lange wachten wat aangenamer te maken. Lees verder

Bush en Kerry stemmen in thuisstaten, 2 november 2004
President Bush heeft vanmorgen als eerste van beide presidentskandidaten zijn stem uitgebracht in zijn thuisstad Crawford in Texas. Dat deed hij in een brandweerkazerne, nabij zijn ranch. De president werd vergezeld door zijn vrouw Laura en zijn dochters Jenna en Barbara.Lees verder

Race door de swing states, 1 november 2004
Een dag voor de verkiezingen hebben Bush en Kerry alles uit de kast gehaald om de laatste twijfelaars over de streep te trekken. Voor de presidentskandidaten betekende dat een race door de swing states, waar de verschillen miniem zijn en de uitkomst derhalve onvoorspelbaar.

Bush hield een ware marathon. Hij bezocht binnen zestien uur Ohio, Pennsylvania, Wisconsin, Iowa en New Mexico, voordat hij de dag afsloot in Dallas, Texas. Lees verder

Ridge: vrees voor aanslagen onterecht, 31 oktober 2004
Er zijn geen aanwijzingen dat al-Qaeda de verkiezingsdag, aanstaande dinsdag, met aanslagen wil ontregelen. Dat heeft de minister van Binnenlandse Veiligheid Tom Ridge gezegd. Lees verder

Video Bin Laden domineert campagne, 30 oktober 2004
De verkiezingscampagne staat sinds zaterdag in het teken van de via het Arabische tv-station Al-Jazeera vrijgegeven video van Osama Bin Laden. De grote vraag is of de nieuwe opname van het Al Qaeda-kopstuk president Bush in de kaart speelt of zijn opponent John Kerry juist kansen biedt. De spindoctors halen alles uit de kast. Lees verder

Schwarzenegger prijst Bush, 30 oktober 2004
De gouverneur van Californië Arnold Schwarzenegger heeft in Ohio een toespraak gehouden waarin hij president Bush prees als een "tough guy" die de strijd tegen het terrorisme aankan. Lees verder

Zelfverzekerde Bush hekelt Kerry, 29 oktober 2004
President Bush gaat ervan uit dat hij dinsdag herkozen wordt. In een interview met de krant USA Today hield hij de Amerikaanse bevolking voor dat de verkiezingsstrijd om vertrouwen gaat. "En ik heb in moeilijke tijden bewezen dat ik deze baan aankan." Lees verder

George W. Bush onbereikbaar, 28 oktober 2004
George W Bush trekt zich voorlopig even niets aan van de buitenwereld. Althans, zijn website, www.georgewbush.com. Sinds maandagochtend is die namelijk alleen nog te bereiken door Amerikanen. Surfers van buiten de VS krijgen de boodschap dat ze niet gemachtigd zijn om de pagina te bekijken. Er zijn inmiddels al trucjes gevonden om de website toch nog te kunnen bekijken. Via websites die de locatie van de surfer verbergen (proxies), is de website gewoon op te vragen, zolang de proxy-site zich maar niet in het buitenland bevind.

Herstelde Clinton valt Kerry bij, 25 oktober 2004
Zes weken na een operatie aan zijn hart heeft de voormalige president van de Verenigde Staten Bill Clinton zich bij presidentskandidaat John Kerry gevoegd op diens campagnetour.
Bush voorziet geen problemen, 25 oktober 2004
President Bush verwacht geen onregelmatigheden op de verkiezingsdag op 2 november. Dat gaat hij zeggen in een interview dat morgen op ABC News wordt uitgezonden. Ook gaat hij ervan uit de verkiezingen niet worden gevolgd door talloze rechtszaken zoals vier jaar geleden.

Washington Post steunt John Kerry, 24 oktober 2004
De gezaghebbende Amerikaanse krant The Washington Post steunt John Kerry bij de presidentsverkiezingen. In een hoofdartikel wordt de Democraat een geschiktere leider genoemd vanwege zijn wijsheid en onbevooroordeeldheid. Meer nieuws

www.georgewbush.com

Tweede termijn Bush is de huidige president van de Verenigde Staten en wil graag een tweede termijn. Tot zover verloopt dat zonder problemen. Er is geen Republikeinse tegenkandidaat naar voren gekomen in de voorverkiezingen. Bush houdt dus meer geld en energie over voor de echte campagne in het najaar.
De 43ste George W. Bush is de 43ste president van de Verenigde Staten. Hij won de verkiezingen in 2000 op het nippertje na een hertelling van de stemmen, maar na de aanslagen op 11 september groeide zijn populariteit. Bush-dynastie George Walker Bush wordt op 6 juli 1946 geboren in een rijke familie in Texas, die een flinke vinger in de pap heeft in het grote oliekapitaal van deze staat. Zijn vader, George Bush, is een geboren politiek talent en schopt het tot president. George Bush jr. blijkt een middelmatige student, maar in 1968 wordt hij toch doctorandus in geschiedenis aan de Universiteit van Yale. Hij staat daar echter vooral bekend als sportieve jongen en befaamd feestbeest.

Diensttijd Na zijn studententijd start Bush jr. in het leger als piloot. De geruchten gaan dat hij maar weinig hoefde te doen tijdens zijn studententijd, want een lid van de Bush-dynastie wordt in Texas gespaard. Hij trouwt in deze periode met Laura Bush en ze krijgen twee kinderen. Na zijn diensttijd behaalt hij een prestigieuze masters aan de Harvard Business School.

Olie-industrie Via kennissen van zijn vader krijgt George W. Bush een baan in de olie- en gasindustrie. Na elf jaar en een reeks tegenvallende bedrijfsresultaten, besluit Bush jr. uit deze sector te stappen. Hij treedt in dienst bij het campagneteam van zijn vader, die president wil worden. Dat lukt in 1988. Kort daarna komt een jongensdroom van Bush jr. uit als hij met hulp van zakenvrienden een professionele Texaanse honkbalclub kan kopen. bush

Bekering Pas rond zijn veertigste levensjaar besluit Bush jr. zijn 'cowboy-imago’ van zich af te schudden. Hij drinkt geen druppel alcohol meer, hervindt zich in God en doet een gooi naar het gouverneurschap in Texas. Hij wint nipt, maar vier jaar later weer en deze keer met 68,6% van de stemmen.

Critici In 2000 wordt hij net als zijn vader president van de VS. Maar zo vastberaden als Bush jr. blijkt, zo verdeeld is de wereld over een aanval op Irak. Enkele critici twijfelden ook aan de motieven van Bush jr. om Irak aan te vallen. Sommigen menen dat Bush jr. een persoonlijke vete voert tegen Saddam Hoessein. Zijn vader wilde tijdens de Golfoorlog van 1991 al van Saddam Hoessein af, maar dat is toen niet gelukt. bush

11 september 2001 De aanslagen van 11 september veranderde de hele wereld. Ook voor President Bush veranderde er veel. De kersverse president kreeg toen te maken met een nationale ramp. Kort daarna is hij begonnen met zijn strijd tegen het terrorisme. Na een korte oorlog in Afghanistan, richtte Bush zich op Irak dat volgens hem hoort bij de ‘as van het kwaad’. Osama Bin Laden, de man die als verantwoordelijke wordt gezien voor de 11 september aanslagen, is tot nu toe nog steeds niet gepakt.

Succesvolle strijd Bush begint zijn oorlog tegen Irak zonder VN-steun en het gaat bovenverwachting goed. Ondanks de verliezen aan Amerikaanse zijde, weten de geallieerden vrij snel de hoofdstad Bagdad te bereiken. Saddam wordt verdreven en een deel van de Iraakse bevolking juicht de Amerikaanse 'bevrijders' toe. Bush jr. doet wat zijn vader jaren geleden heeft nagelaten; hij maakt een einde aan het regime van Saddam Hoessein. In december 2003 wordt Hoessein gevangen genomen door de Amerikanen. Ongetwijfeld zal dit één van de hoogtepunten zijn van de carrière van George Bush jr. als president. bush

Irak kwestie
Ondanks zijn succes in Irak is er een groeiende twijfel bij de Amerikanen over het motief van Bush om Irak binnen te vallen. De huidige situatie in Irak waar nog steeds Amerikaanse militairen sterven is ook niet bemoedigend voor de president. Bush profileert zich nu als oorlogspresident en doet zijn uiterste best om zijn beslissing om Irak aan te vallen te rechtvaardigen. Ook de huidige economische malaise in de VS zit Bush dwars, het is niet makkelijk om herkozen te worden als het slecht gaat met het land. Het zal dus van zijn politieke keuzes in de komende maanden afhangen of Bush het kan waarmaken om de VS voor nog een termijn te regeren.

www.johnkerry.com

John Kerry lijkt de aangewezen kandidaat om de strijd met Bush aan te gaan. Hij is de enige presidentskandidaat die gevochten heeft in een oorlog. Bush heeft daarentegen niet in dienst gezeten. Hiermee bevindt hij zich in een unieke positie om Bush uit te dagen op het gebied van Nationale veiligheid.

Vietnam veteraan John Forbes Kerry is geboren te Denver, Colorado op 11 december 1943. Hij is Vietnam-veteraan en kreeg daarvoor diverse onderscheidingen. Hij kwam terug van de oorlog als felle tegenstander van die oorlog.

MassachussettsIn 1972 stelde hij zich kandidaat voor het Huis van Afgevaardigden, maar zonder succes. Kerry heeft aan Yale gestudeerd en heeft een graad in rechten. Hij ging aan het werk als aanklager in de staat Massachussetts. In 1982 werd Kerry gekozen tot vice-gouverneur van Massachussetts. Vanaf 1984 zit hij in de Amerikaanse senaat in Washington.

Voorstander Kerry was voorstander van de oorlog met Irak maar plaatste wel vraagtekens bij de motieven van Bush voor de oorlog. Kerry ergerde zich vooral aan het gebrek aan diplomatie en het eigengereide optreden van de regering Bush.

Heinz De vrouw van Kerry, Theresa Heinz, is de weduwe van John Heinz. Heinz, een Amerikaanse senator, was tevens eigenaar van een ketchupimperium dat naar hem vernoemd is. Theresa erfde alles van haar toenmalige echtgenoot en haar vermogen wordt geschat op 480 miljoen

Twee meter Kerry is bijna twee meter lang en staat erom bekend dat hij daardoor een verpletterende indruk kan achterlaten bij mensen die hij tegenkomt. Dit kan zich ook tegen hem keren in de campagne. De Washington Post heeft het over 'Het Kerry-effect': "Hij is te groot, te zelfverzekerd en te rijk. Mensen zien hem en zeggen: ‘Ik ben klein, kaal, dom,en arm'." Aldus één van zijn vrienden.

Gematigd Kerry is een links georiënteerde Democraat, en zeer progressief op het gebied van onderwijs, gezondheidszorg en milieu. Zijn economisch beleid is gematigd van toon.

Republikeinen

George W. Bush

Democraten

John Kerry

John Edwards
(gestopt)

Howard Dean
(gestopt)

Wesley Clark
(gestopt)

Klik hier voor meer informatie over de voorverkiezingen

The World Votes:

Bij The World Votes mag de hele wereld zijn of haar stem uitbrengen voor het nieuwe Amerikaanse staatshoofd. Wereldburgers kunnen inloggen en op 1 november, de dag voor de verkiezingen, ontvangen mensen die zich van tevoren hebben ingeschreven een digitaal stembiljet via de e-mail.

Daarnaast is het mogelijk om als niet-Amerikaan mee te praten over de verkiezingen, op de site van The World Speaks. Mensen over de hele wereld kunnen hun mening over de aankomende verkiezingen sturen naar de Amerikaanse kiezers.

Theworldvotes.org is een non-profit-organisatie die een wereldwijd debat wil over democratie en internationale politiek.

www.theworldvotes.org

Het kiesstelsel in de Verenigde Staten In de Verenigde Staten zijn er net zoals in Nederland één keer in de vier jaar verkiezingen. Alleen het Amerikaanse systeem is veel ingewikkelder. RTL Nieuws.nl legt uit het hoe het in elkaar zit.

Registratie
Het begint allemaal met de registratie als kiezer, Amerikanen moeten zich laten registreren om te mogen kiezen. Ze kunnen zich registreren als Democraat, Republikein of als onafhankelijke kiezer.

Inschrijving
Met een inschrijving als Republikein of als Democraat mag je meedoen aan de gesloten voorverkiezing van de eigen partij. Sommige voorverkiezingen zijn toegankelijk voor alle kiezers, dus ook de onafhankelijke.

Voorverkiezingen
Dan begint in januari van het verkiezingsjaar het voorverkiezings-seizoen. De Amerikaanse bevolking moet dan de twee kandidaten kiezen die het tegen elkaar gaan opnemen bij de echte verkiezingen in november. Bij deze verkiezingen is Bush al naar voren geschoven als kandidaat voor de Republikeinen. Er zijn dus ditmaal geen voorverkiezingen bij de Republikeinen. Er is niemand geweest bij de Republikeinen die het tegen Bush wilde opnemen in de voorverkiezingen. Bij de Democraten zijn er wel een aantal kandidaten die de uiteindelijke kandidaat willen worden voor het presidentschap.

Primaries en Caucussen
Maar eerst moet er beslist worden wie de kandidaat wordt voor de Democraten, dit gebeurt dus in de voorverkiezingen. Voorverkiezingen kunnen op twee manieren plaatsvinden, door middel van Primaries en Caucussen. Een Primary is eigenlijk het zelfde als in Nederland. Mensen gaan gewoon naar de stembus en brengen hun stem uit op de kandidaat van hun keuze. Een Caucus werkt heel anders. Bij een Caucus komen mensen naar een bepaalde ontmoetingsplek (een postkantoor, buurthuis, school, etc), daar laten ze hun voorkeur voor een kandidaat blijken door hun hand op te steken of in een bepaalde hoek te gaan staan. In sommige staten krijgt degene met de meeste stemmen van die staat alle afgevaardigden en soms krijgt iedere kandidaat een deel van de afgevaardigden.

Partijconventies
De mensen kiezen in het voorverkiezings-seizoen dus afgevaardigden. Dit zijn een soort vertegenwoordigers van de bevolking. De mensen kiezen een afgevaardigde die op één van de kandidaten gaat stemmen, de afgevaardigden zullen dan later op de partijconventies moeten stemmen op die kandidaat.

Afgevaardigden
Een kandidaat moet dus in de voorverkiezing zo veel mogelijk afgevaardigden verzamelen om als uiteindelijke presidentskandidaat gekozen te worden. Bij 2161 afgevaardigden heeft een kandidaat een meerderheid en is hij verzekerd van een kandidatuur voor het presidentschap. De partijconventies vinden in juli en augustus plaats.

Campagnes
Nadat de twee kandidaten voor het presidentsschap bekend zijn, beginnen de campagnes. Aan deze campagnes worden enorm veel geld besteed. Dit loopt soms op tot 100 miljoen euro. Ter vergelijking: in Nederland word er door de grootste partijen ongeveer één miljoen euro aan een verkiezingscampagne besteed.

Kiesmannen
Bij de verkiezingen om het presidentsschap gaat het om kiesmannen, eigenlijk werkt dit hetzelfde als de afgevaardigden. Alleen geld voor alle staten 'the winner takes it all'. De kandidaat die meer dan 50% van de stemmen behaald in een staat krijgt álle kiesmannen. In totaal zijn er 538 kiesmannen te verdelen, degene met de meeste kiesmannen wint de verkiezingen. De kleinste staten hebben allemaal drie kiesmannen, in grotere staten zoals Californië en New York zijn meer kiesmannen te behalen. Californië heeft als grootste staat bijvoorbeeld 55 kiesmannen. Op 2 november kan iedereen in de Verenigde Staten naar de stembus en brengt zijn stem uit. De strijd zal zich vooral gaan concentreren op de grote staten en staten waar de zowel de Democraten als de Republikeinen kunnen winnen. Het is natuurlijk zinloos om als Democraat campagne te gaan voeren in een staat waar overwegend Republikeins gestemd wordt.

Kiescollege
Als de verkiezingen achter de rug zijn vormen de kiesmannen het kiescollege. Zij zullen uiteindelijk de president kiezen. Opvallend detail is dat in 25 staten de kiesmannen verplicht moeten stemmen op de winnaar van hun staat, maar voor de 25 andere staten geldt dit echter niet. Er kunnen dus kiesmannen, mochten ze dat willen, op de andere kandidaat stemmen. Zo kunnen ze toch nog de uitslag veranderen van de verkiezing. Dit is acht keer eerder voorgekomen in de geschiedenis van de Verenigde Staten, maar dit is al een hele tijd niet meer gebeurd. Het is dan ook onwaarschijnlijk dat het deze keer wel gebeurt.

Minderheid
Door het kiesmannensysteem kan het gebeuren dat de ene kandidaat de meerderheid heeft van de stemmen heeft maar dat de andere kandidaat toch wint met meer kiesmannen. Dit komt omdat het kiesmannenstelsel niet gebaseerd is op evenredige vertegenwoordiging. De kleinste staten hebben allemaal 3 kiesmannen ongeacht het aantal inwoners. De staat Wyoming in de VS heeft 0,18% van de inwoners van de VS maar met 3 kiesmannen heeft de staat wel 0,56% van het totale aantal kiesmannen. Bij Californië is het omgekeerd. Californie heeft 11,97% van het totale aantal inwoners maar 10,04% van het totale aantal kiesmannen. Zo is dat bij meer staten het geval. De kiezers zijn dus niet altijd evenredig vertegenwoordigd door hun kiesmannen. Daardoor kan het dus voorkomen dat een kandidaat met een minderheid van de stemmen president wordt.

Deze pagina is het laatst bijgewerkt op: 04 april 2012
Bronnen: NOS, NOVA, ANP, RTL nieuws, CNN